Geçtiğimiz günlerde ve hala devam eden ve asla bir etiği olmayan bir savaşın içindeyiz. Hep savaşı kim kazanır ve sonuçları neler olur bunları tartışıyoruz. Her şey bir yana da hiç kazanan veya kaybedeni düşünmeden insanlar üzerindeki etkilerini mi konuşsak biraz daha?
Her durumdan önce savaş başlı başına bir travmatik süreçtir ve bütün canlılar üzerinde bir kriz yaşatır. Savaş insanların gözündeki mutluluğu alır. Umudu alır. En önemlisi de yaşama sevincini alır. İnsanları birer duygusuz robota çevirmeye zorlar yani insanlığımızı elimizden alır.
Psikolojik açıdan savaştan herkes olumsuz yönde etkilenirken; çocuklar hem büyüme ve gelişme çağında olduklarından hem de sürekli ilgi ve bakım ihtiyacı taşıdıklarından ve kendilerini savunamayacak yaşta olduklarından yetişkinlere kıyasla çok daha fazla ve çeşitli durumlarda zarar görürler.
Ölüm ,yaralanma, sakatlık ve hastalığın yanında bir de bu duruma şahit olma, ebeveyn ölümleri veya bakım verenin ölümü gibi bir çok travmatik durumla da karşı karşıya kalırlar. Çocuk hakları ihlalı çerçevesinde bu durum değerlendirilmelidir. Özetle savaşlarda en büyük darbeyi çocuklar alır. Peki ya savaşı durdurabilir miyiz ? Savaş bir olay mı bir süreç mi ? Bu sorulara cevap aramak önemlidir. Fakat savaş tek bir kişinin başlatıp bitirebileceği bir durum değildir. Bu yüzden de savaşın yoğun yaşandığı bölgelerde her zaman önleyici çalışmalar yapılmalıdır.
Bu önleyici çalışmalar tek başına yeterli olmamakla beraber savaşa psikolojik olarak hazırlıksız yakalanmaktan çok daha iyidir. Bunun yanında savaş bölgelerindeki çocuklara kriz odaklı çalışmaların da yapılması gerekmektedir. Yani savaş başladıktan sonra çocukların, gençlerin, yetişkinlerin ve yaşlıların yaşam güvenliği sağlandıktan sonra onların yalnız olmadığını ve duygularını ifade etmesi konusunda onları cesaretlendirici bu travmatik sorunun üstesinden gelmeye yardımcı bireylerin orada olması şarttır buna savaş dışındaki diğer ülkelerin duyarsız kalması çok yanlıştır.
Savaş bölgesinde çocuklar ve yetişkinler dahil olmak üzere hepsi kendini çaresiz, yalnız, umutsuz ve mutsuz hisseder işte tam da bu sırada onlar için psikososyal destek çok önemlidir. Unutulmamalıdır ki krize müdahale kriz sonrası iyileştirici müdahalelerden çok daha etkilidir bu yüzden de bununla ilgili psikososyal destek sağlayıcı projeler oluşturulmalıdır savaşın olmasını kimse istemez fakat savaşlar bitmedigi sürece de bu duruma duyarsız kalmak doğru değildir çocuklar gelecektir. Geleceğimizi her zaman sağlıklı temeller üstüne atmalıyız bununla ilgili çalışmalar süratle yapılmalıdır.
Savaşın insanların yüz ifadelerinde bıraktığı etkiler :
Savaştan önce - Savaş anında - Sonrasında
